Madera.html |
| | | ca | | | de | | | en | | | es | | | fr | | | it | | | nl | | | no | | | pl | | | pt | | | ru | | | ro | | | fi | | | sv | | | tr | | | vo | | |
| |  |
| Região Autónoma da Madeira | |||||
|
|||||
| Dewiza: (port.) Das ilhas as mais belas e livres | |||||
| Hymn: Hino da Região Autónoma da Madeira | |||||
 |
|||||
| Państwo | Portugalia | ||||
| Język urzędowy | portugalski | ||||
| Stolica | Funchal | ||||
| Głowa państwa | prezydent Alberto João Jardim | ||||
| Szef rządu | prezydent Alberto João Jardim | ||||
| Powierzchnia • całkowita • wody śródlądowe |
797 km² 0 |
||||
| Liczba ludności (1991) • całkowita • gęstość zaludnienia |
250 000 313 osób/km² |
||||
| Jednostka monetarna | Euro (€) | ||||
| Strefa czasowa | UTC - zima UTC+1 - lato |
||||
 |
|||||
Madera, oficjalnie Region Autonomiczny Madery (port. Madeira) – niezależne politycznie i posiadające odrębną administrację terytorium portugalskie.
Spis treści |
edytuj Warunki naturalne
Archipelag pochodzenia wulkanicznego na Oceanie Atlantyckim u północnych wybrzeży Afryki, na północ od Wysp Kanaryjskich. Obejmuje wyspy: Madera (741 km²), Porto Santo (42,5 km²) i kilka mniejszych wysp.
Powierzchnia wysp jest górzysta. Najwyższym szczytem jest Pico Ruivo na wyspie Madera (1861 m n.p.m.). Uprawia się winorośl, trzcinę cukrową, warzywa i drzewa owocowe. Hoduje się bydło. Mieszkańcy trudnią się też rybołówstwem. Występuje przemysł winiarski (wina Madera), a także hafciarstwo i wikliniarstwo.
Klimat łagodny określany mianem 'wiecznej wiosny'. Średnia temperatura w styczniu wynosi ok. 16°C, a w lipcu ok. 22°C. Posiada bogatą, podzwrotnikową roślinność (lasy wawrzynowe zostały wpisane na Listę Światowego Dziedzictwa Kulturowego i Przyrodniczego UNESCO).
edytuj Historia Madery
W starożytności znana Fenicjanom, jednak nie zamieszkana. W czasie wypraw Portugalczyków w 1418 i 1420 odkryta przez nich, zasiedlona i zagospodarowana (najstarsze plantacje trzciny cukrowej z XV w.). W latach 1580-1640 wraz z Portugalią wchodziła w skład Hiszpanii. W 1801 i w latach 1807-1814 pod zarządem brytyjskim.
W 1922 na Maderze, w Funchal ostatnie miesiące swego życia spędził Karol I Habsburg, ostatni cesarz Austrii i król Węgier (został pochowany w tamtejszym kościele). Od 21 grudnia 1930 do 23 marca 1931 przebywał tu na wypoczynku Józef Piłsudski - jego pobyt upamiętnia tablica w wilii Quinta Bettencourt na przedmieściach Funchal. Rok później na wyspie wybuchła rebelia przeciw lizbońskiej dyktaturze generała Carmony. Od 1 lipca 1976 region autonomiczny.
Legenda portugalska głosi, iż król Polski i Węgier Władysław Warneńczyk przeżył bitwę pod Warną, by następnie osiąść na Maderze[1].
edytuj Geografia
Autonomiczny Region Madery jest złożony z wyspy Madera, wyspy Porto Santo, wysp Desertas i Selvagens.
Funchal, stolica Madery, położone jest na południowym wybrzeżu wyspy. Pozostałe główne miasta: Porto Santo (znane też jako Vila Baleira), Ribeira Brava, Machico, Câmara de Lobos, Santa Cruz i Santana.
Archipelag leży około 570 km od wybrzeży Afryki, 850 kilometrów od Lizbony, 370 kilometrów od Gran Canarii, i 770 km od wyspy Santa Maria, najbliższej z Azorów. Madera jest największą wyspą archipelagu o powierzchni 741 km², długości 57 km (z zachodu na wschód), szerokości 22 km w najszerszym miejscu, i długości wybrzeża około 140 km.
